Prof. Dr.

ofaruk.harman@ihu.edu.tr

Eğitim

Lisans : İstanbul Yüksek İslam Enstitüsü (Marmara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi), 1972 . İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Sosyoloji, 1973
Doktora : Marmara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Dinler Tarihi, 1983

Araştırma Alanları

Dinler Tarihine Giriş, Din Bilimleri, Dinler Tarihi Bilim Dalı, Din kavramı (tanımı, özellikleri, kökeni, tasnifi). Yaşayan Dünya Dinleri, Yahudilik, Hıristiyanlık, Hint Dinleri, Yahudi ve Hıristiyan Kutsal Kitapları, Mukayeseli Dinler Tarihi, Müslüman-Yahudi, Müslüman-Hıristiyan İlişkileri Tarihi, Dinlere Göre Ötekinin Konumu.

Biyografi

Bilecik/Söğüt’te doğdu (1950). İstanbul İmam-Hatip Okulunu (1968) ve Pertevniyal Lisesini bitirdi (1969). İstanbul Yüksek İslam Enstitüsünden (1972) ve İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi sosyoloji Bölümünden mezun oldu (1973). Marmara Üniversitesi İlahiyat Fakültesinde Dinler Tarihi anabilim Dalında Doktor (1983), Doçent (1988) ve Profesör oldu (1994). 1985 yılında bir yıl süreyle Paris’te alanıyla ilgili araştırmalar yaptı. 1986’dan itibaren Türkiye Diyanet Vakfı İslam Araştırmaları Merkezi’nde, İslam Ansiklopedisinin hazırlanmasında Dinler tarihi İlim Heyeti Başkanı, aynı zamanda müellif redaktör olarak görev yaptı ve alanıyla ilgili çok sayıda madde kaleme aldı. 2005-2009 yıllarında T.C. Paris Büyükelçiliği nezdinde Din Hizmetleri Müşaviri olarak görev yaptı. 2009 yılında yurtdışı görevinin sona ermesini takiben tekrar Marmara Üniversitesi İlahiyat Fakültesine döndü. Ocak 2017’de yaş haddinden emekli oldu. Halen İbn Haldun Üniversitesi İslami İlimler Fakültesinde Dinler Tarihi Öğretim Üyesi olarak görev yapmaktadır. Evli ve üç çocuk babası olup Arapça ve Fransızca bilmektedir.

Akademik Yayınlar

1- Kudüs’ün Gizemli Tarihi, İstanbul 2016.

2- Harman, Ö. Faruk, “Liberte d’expression et respect des croyances religieuses”, Liberte d’expression et respect des croyances religieuses, Actes de l’audition du 18 mai 2006, Les Rapports du Senat, Paris 2006.

3-Harman, Ö. Faruk, « L’Administration des cultes en Turquie », L’administration des cultes dans les pays de l’Union Europeenne, Peeters 2008, 197-205.

4-Omer Faruk Harman – Ali Murat Yel,  2002. “The Science of Religions in Turkish History”, in J. G. Platvoet and G. A. Wiegers (eds.),  Modern Society and the Science of Religion: An International Perspective, pp. 245-257, Leiden: Brill (Numen Book Series: Studies in the History of Religions).

5- Ahmet Midhat Efendi ve Dinler Tarihi“, Ahmet Midhat Efendi Armağanı, İstanbul 2012, s.99-113.

 

Tebliğ ve Makaleler:

1-“Üç İlahi Din Açısından Hz. İbrahim ve Urfa”, Uygarlıklar Kapısı Urfa, Yapı Kredi Yayınları, İstanbul 2002, s. 313-320;

2- “Hz. İbrahim ve Kurban”, Hazret-i İbrahim’in İzinde, İstanbul 2001, s.97-127 (Uluslar arası Hz. İbrahim Sempozyumu, 13-16 Nisan 2000, Urfa-İstanbul).

3- “Kur’an-ı Kerim’de Din Kavramı”, Kur’an ve Tefsir araştırmaları-I, İstanbul 2000, s.71-87;

4- “Dinler Tarihi Açısından Boğaziçi Üniversitesi ve Bazı Kilise Kütüphaneleri”, Türkiye I. Dinler Tarihi Araştırmaları Sempozyumu, Samsun 1992, s. 141-148;

5- “Günümüzde Batı’da Dinler Tarihi Çalışmaları”, Dinler Tarihi Araştırmaları I, (Sempozyum: 08-09 Kasım 1996), Ankara 1998, s. 315-322;

6- “Yeni Ahidde Din ve Din Anlayışı”, Dinler Tarihi Araştırmaları II (Sempozyum :20-21 Kasım 1998 Konya ), Ankara 2000, s.71-80;

7- “Günümüzde Ortodoks Hıristiyanlık”, Dinler Tarihi araştırmaları –III (Sempozyum, 09-10 Haziran 2001), Ankara 2002, s. 187-196;

8- “Tefsir Geleneğinde Yahudilere Bakış”, Müslümanlar ve Diğer Din Mensupları, Dinler Tarihi Araştırmaları-IV, Ankara 2004, s. 119-126;

9- “Kitab-ı Mukaddes ve Diğer Dinlere Göre Hz. Nuh ve Tufan”, Hz. Nuh’tan Günümüze Cizre Sempozyumu (08-10 Mayıs 1998, Cizre),İstanbul 1999, s.13-20;

10- “Dinlerin Bir arada Yaşamaya Katkısı”, Barış İçin Diyalog, Dinlerin Bir arada Yaşamaya Katkısı, (Uluslararası Sempozyum Tebliğleri, 12 Eylül 2002, Sivas), Sivas 2003, s. 83-89;

11- “İslam ve Diğer Dinler”, Kültürlerarası Diyalog Sempozyumu (7-8 Mart 1998, İstanbul), İstanbul 1998, s. 79-88;

12- “Tarihte ve Günümüzde Türk-Yahudi İlişkilerinin Stratejik Boyutu”,  21. Yüzyılda Türk Dünyası Jeopolitiği Muzaffer Özdağ’a Armağan, Ankara 2003, II, 197-203;

13- “Yahudi Kutsal Metinlerinde Gayb inancı”, Kur’an ve Tefsir Araştırmaları-VI (İslam Düşüncesinde Gayb Problemi-II, 11-12 Ekim 2003), İstanbul 2004, s. 50-59;

14- « Yahudilikte Peygamberlik ve Peygamberler », İslam Tetkikleri Dergisi, IX, 127-161.

15- « Haiti », Diyanet Avrupa, Kasım 2009, sayı 127, s. 5-17.

16-« Fransa Dosyası », Diyanet Avrupa Dergisi,Şubat 2008

17-« Sosyal Değişme ve Dinler », Kutlu Doğum 2002, Çağımızda Sosyal Değişme ve İslam, Ankara 2007, 102-111.

18- “Mesuliyetin Şahsiliği Açısından İlk Günah Problemi”, Kur’an ve Tefsir Araştırmaları-VII ( 9-10 Ekim 2004),

19- “Dinler ve Bir arada Yaşama”, I. İnanç Turizmi Günleri, (25-27 Ekim 2002, Kuşadası),

20- “Cumhuriyet Döneminde Laiklik ve Azınlıklar”, Yeni Türkiye 23-24 (1998), 2644-2651);

21- “Evrensel Dinlerin İnsan Haklarına Bakışı”, Uluslar arası Demokrasi, Hukuk ve İnsan Sempozyumu, (26-28 Eylül 1997, Diyarbakır), Diyanet İlmi Dergi, c.34/3 (1998), s.   3-16;

22- “Dinler ve Bir arada Yaşama”, II. Din Şurası Tebliğ ve Müzakereleri (23-27 Kasım 1998), Ankara 2003, II, 233-240;

23- “Hıristiyanların İslam’a Bakışı”, Asrımızda Hıristiyan-Müslüman Münasebetleri, İstanbul 1993, s. 95-110;

24- “Yahudi ve Hıristiyan Kutsal Metinlerinde Peygamberlik ve Peygamberlik Evlilikleri”, Aile Yazıları 4: Evlilik Kurumu ve İlişkileri, TC Başbakanlık Aile Araştırma Kurumu Başkanlığı yayınları, Ankara 1991, s.567-582;

25- “Katolik Kilisesi ve Teokrasi”, Bilgi ve Hikmet, XI (1995), s. 14-19;

26-“Bir Disiplin Olarak Dinler Tarihinin Ortaya Çıkışı (Doğu-Batı)”, Türkiye’de Dinler Tarihi (Dünü, Bugünü ve Geleceği), Ankara 2010, s. 23-48.

27-“Ahmet Midhat Efendi ve Dinler Tarihi”, Ahmet Midhat Efendi Armağanı, İstanbul 2012, s. 99-113.

28-“Din ve Mahiyeti”, İlmihal İman ve İbadetler, İstanbul 2004, I/1-13.

29-“Tevrat’ın Yahudilikteki Yeri ve Tevrat’a Yönelik Tenkit Faaliyeti”, Bütün Yönleriyle Yahudilik, Ankara 2012, 27-38.

30-“Takdim (Müslüman-Hıristiyan İlişkileri ve İzharü’l-Hak), İzharü’l-Hak, İstanbul 2012, I/7-21.

31-“Beklenen Kurtarıcı İnancının İslam Öncesi Dini Arka Planı”, Beklenen Kurtarıcı İnancı, İstanbul 2017 s. 41-61.

 

Diğer Yayınlar

 

I- Tercümeler

1-Hadislerle Müslümanlık, M. Y. Kandehlevi’nin “Hayatü’s-Sahabe” adlı eserinin müşterek tercümesi, Kalem Yayınevi, İstanbul 1973.

2-Evrak-ı Perişan, Namık Kemal’in eserinin sadeleştirilmesi, İstanbul 1973.

3-Mukayeseli Dinler Açısından Yahudilik, Ahmed Çelebi’nin “el-Yehudiyye” adlı eserinin müşterek tercümesi, Kalem Yayınevi, İstanbul 1978.

4-Sünen-i Neseî, Nesei’nin “es-Sünen” adlı eserinin müşterek tercümesi, Kalem Yayınevi, İstanbul 1981.

5-Kaside-i Bürde, Busiri’nin Kaside-i Bürdesi’nin Abidin Paşa tercüme ve şerhinin sadeleştirilmesi, I. Baskı İstanbul 1977; II. Baskı, Kalem Yayınevi, İstanbul 2004,

 

II- TDV İslam Ansiklopedisinde neşredilen maddeler:

 

ABDÜLAHAD DÂVÛD, AHD-i ATÎK, ARİM, ASÂ, ÂSAF b. BERAHYÂ, ASHÂBÜ’r-RES, ÂSİYE, AZÎZ, AZÎZ-i MISR, BEL‘AM b. BÂÛRÂ, BUHTUNNASR, CEHENNEM, el-CEVÂBÜ’l-FESÎH, ÇOCUK DÜŞÜRME, DAĞ, DALÂLET, DÂNYÂL, DÂVÛD, DİN, ELYESA‘, ENDÜLJANS, EYYÛB, FÂRÂN, FEYYÛMÎ, Saîd b. Yûsuf, FİRAVUN, GÜNAH, HÂBİL ve KÀBİL, HAC, HANZALE b. SAFVÂN er-RESSÎ, HÂRÛN, HAVVÂ, HİCR, HÛD, HÜBEL, HÜDHÜD, İBRÂHİM, İDRÎS, İLYÂS, İMRÂN, İNCİL, İREM, ÎSÂ, İSHAK, İSLÂM, İSMÂİL, İSRÂİL (Benî İsrâil), KADIN, KÂHİN, KÀRÛN, KATOLİKLİK, KİTÂB-ı MUKADDES, KONSİL, KUDÜS, KUR’AN, LOKMAN, LÛT, MATEM, MEDYEN, MÉLANGES de l’INSTITUT DOMINICAIN d’ÉTUDES ORIENTALES du CAIRE, MÉLANGES de l’UNIVERSITÉ SAINT JOSEPH, MEN ve SELVÂ, MERYEM, MİLEL ve NİHAL, el-MİLEL ve’n-NİHAL, MUHAMMED (S.A.V), MÛSÂ, NÛH, ON EMİR, RÛHULKUDÜS, SÜLEYMAN (a.s.), ŞEHRİSTÂNÎ, TERCÜMÂN, Abdullah b. Abdullah, TEŞBİH, TUFAN, TUHFETÜ’l-ERİB, TÜBBA,YAFES,YAHUDİ HIRİSTİYANLIĞI, YAHUDİLİK, YAKUB, YED-İ BEYZA,YEĞUS,YEUK,YUHANNA ED-DIMAŞKİ, YUNUS, YUSUF, YUŞA, ZULHALESA, ZÜLKİFL.